urlop wychowawczy, wychowawczy a praca, prawo do urlopu
A A A

Gazeta Podatkowa nr 42 (1917) z dnia 26.05.2022

Przerwa w naliczaniu składek na urlopie wychowawczym

Pracownik, który zdecyduje się na urlop wychowawczy - jeśli spełnia określone warunki - zostanie objęty z tego tytułu obowiązkowymi ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi oraz ubezpieczeniem zdrowotnym. Pracodawca nalicza mu wtedy składki na te ubezpieczenia. Jednak jakakolwiek aktywność zawodowa w czasie urlopu wychowawczego powoduje, że pracodawca powinien zaprzestać naliczania pracownikowi składek z tytułu przebywania na urlopie wychowawczym.

Raporty i składki na urlopie wychowawczym

Jeżeli osoba zatrudniona na etacie skorzysta z przysługującego jej prawa do urlopu wychowawczego, to pracodawca ma wtedy obowiązek naliczania za nią składek ubezpieczeniowych do ZUS. Osoba przebywająca na urlopie wychowawczym podlega bowiem obowiązkowo ubezpieczeniom:

  • emerytalnemu i rentowym - pod warunkiem że nie posiada innych tytułów do tych ubezpieczeń oraz nie ma prawa do emerytury ani renty,
  • zdrowotnemu - o ile nie podlega temu ubezpieczeniu z innego tytułu.


Obowiązek naliczania składek za pracownika przebywającego na urlopie wychowawczym spoczywa na pracodawcy.


Pracodawca może rozpocząć naliczanie składek dopiero po otrzymaniu od pracownika przebywającego na urlopie wychowawczym oświadczenia o braku innych tytułów do ubezpieczeń oraz braku prawa do emerytury lub renty.

Osobę przebywającą na urlopie wychowawczym pracodawca zgłasza do ubezpieczeń poprzez wykazanie jej z kodem tytułu ubezpieczenia 12 11 X X z naliczonymi składkami w raporcie ZUS RCA.

Ponadto przez cały okres korzystania przez pracownika z urlopu wychowawczego pracodawca powinien wykazywać go w raporcie ZUS RSA z "pracowniczym" kodem tytułu ubezpieczenia, tj. 01 10 X X, oraz kodem przerwy 121 lub 122 - w zależności od wymiaru udzielonego urlopu wychowawczego, określonego w art. 186 § 2 lub § 3 Kodeksu pracy (Dz. U. z 2020 r. poz. 1320 ze zm.).

Wysokość składek ubezpieczeniowych, wyrażona w procentach, dla osób na urlopie wychowawczym - tak jak dla wszystkich ubezpieczonych - wynosi: emerytalnej - 19,52% podstawy wymiaru, rentowej - 8% podstawy wymiaru, zdrowotnej - 9% podstawy wymiaru.

Składki naliczone na poszczególne ryzyka ubezpieczeniowe pracodawca powinien wykazać w raporcie ZUS RCA w polach dotyczących finansowania przez budżet państwa. Pracodawca ich nie opłaca. Po ich zsumowaniu wykazuje się je w deklaracji rozliczeniowej ZUS DRA (również jako składki finansowane przez budżet państwa).

Podstawę wymiaru składek emerytalno-rentowych dla osób, o których mowa, stanowi kwota przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia wypłaconego za okres 12 miesięcy kalendarzowych poprzedzających ten urlop. Podstawa ta nie może być jednak:

  • niższa niż 75% kwoty minimalnego wynagrodzenia (w 2022 r. - nie niższa niż 2.257,50 zł),
  • wyższa niż 60% proponowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego przyjętego do ustalenia rocznego limitu podstawy wymiaru składek emerytalno-rentowych (w 2022 r. - nie wyższa niż 3.553,20 zł).

Z kolei minimalna podstawa wymiaru składek emerytalno-rentowych dla pracownika pełnoetatowego wynosi tyle, ile obowiązujące w danym roku minimalne wynagrodzenie za pracę (w 2022 r. - nie niższe niż 3.010 zł).

Natomiast podstawę wymiaru składki zdrowotnej stanowi kwota odpowiadająca wysokości specjalnego zasiłku opiekuńczego przysługującego na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych (obecnie 620 zł). Podstawa ta jest niepodzielna.

Praca na wychowawczym

Jeżeli w czasie przebywania na urlopie wychowawczym pracownik rozpocznie wykonywanie np. umowy zlecenia lub własnej działalności gospodarczej, wówczas obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu podlega odpowiednio jako zleceniobiorca lub przedsiębiorca, a nie z tytułu przebywania na urlopie wychowawczym. Pracodawca, który udzielił pracownikowi urlopu wychowawczego, nie powinien w czasie wykonywania umowy zlecenia lub prowadzenia działalności gospodarczej naliczać za niego żadnych składek ubezpieczeniowych z tytułu przebywania przez niego na urlopie wychowawczym. Jeśli nastąpi to w trakcie miesiąca, to wówczas z tytułu przebywania na urlopie wychowawczym składki na ubezpieczenia emerytalno-rentowe za ten miesiąc należy naliczyć pracownikowi w raporcie ZUS RCA od zmniejszonej podstawy wymiaru. Pomniejszenia dokonuje się, dzieląc podstawę wymiaru tych składek za cały miesiąc przez liczbę dni kalendarzowych danego miesiąca i mnożąc przez liczbę dni podlegania tym ubezpieczeniom w danym miesiącu. Pracodawca nie może natomiast zmniejszyć proporcjonalnie podstawy wymiaru składki zdrowotnej.

Okres przerwy w opłacaniu składek z tytułu przebywania na urlopie wychowawczym, spowodowanej posiadaniem innego tytułu do ubezpieczeń, pracodawca wykazuje w raporcie ZUS RSA z kodem świadczenia/przerwy 350 - inne świadczenia/przerwy (przykład).

Należy pamiętać, że pracodawca może zaprzestać naliczania składek za pracownika dopiero wtedy, gdy złoży mu on oświadczenie o posiadaniu innego tytułu do ubezpieczeń emerytalno-rentowych i ubezpieczenia zdrowotnego.

Przykład

Pracownica przebywa od kilku miesięcy na urlopie wychowawczym. Od początku tego urlopu pracodawca nalicza jej z tego tytułu składki na ubezpieczenia emerytalno-rentowe (od podstawy w kwocie 3.553,20 zł) oraz składkę zdrowotną. Pracownica zgłosiła pracodawcy, że od 1 czerwca 2022 r. będzie miała zawartą z inną firmą umowę zlecenia. W związku z tym od 1 czerwca br. pracodawca nie powinien naliczać jej żadnych składek. Począwszy od dokumentów rozliczeniowych sporządzonych za czerwiec 2022 r. pracodawca powinien wykazywać pracownicę w raporcie ZUS RSA w dwóch blokach:

- pierwszym - z kodem tytułu ubezpieczenia 01 10 0 0 i kodem świadczenia/przerwy 121 (urlop wychowawczy),
- kolejnym - z kodem tytułu ubezpieczenia 12 11 0 0 i kodem świadczenia/przerwy 350 (inne świadczenia/przerwy).

www.UrlopyWychowawcze.pl:

 Więcej na stronie www.UrlopyPracownicze.pl - sprawdź!
www.UrlopyPracownicze.pl » 
Więcej w zasobach płatnych

Terminarz

grudzień 2022
PN WT ŚR CZ PT SO ND
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
16
17
18
19
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
sklep.gofin.pl - RABATY, NAGRODY, PROMOCJE
NEWSLETTERY
Fachowe czasopisma - PoznajProdukty.gofin.pl
Vademecum Kadrowego - kompleksowo opracowane zagadnienia z prawa pracy
Wszystko o urlopach pracowniczych - wypoczynkowy, bezpłatny, macierzyński, szkoleniowy
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • niezbędnego zapewnienia prawidłowego działania Serwisów (utrzymania sesji),
  • realizacji funkcjonalności ułatwiających obsługę Serwisu,
  • analizy statystyk ruchu i reklam w Serwisach,
  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia reklam produktów własnych i klientów reklamowych.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z Serwisu, w celu administrowania Serwisem, dostosowania treści Serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika Serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z Serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o. Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam są partnerzy Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Google Inc, Facebook Inc.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy.

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora.

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora.

  • Dobrowolna zgoda.

    Aby móc realizować cele:
    - zapamiętania Pani/Pana decyzji w Serwisach w zakresie korzystania z dostępnych opcjonalnie funkcjonalności,
    - analiz statystyk ruchu i reklam w Serwisach,
    - wyświetlania spersonalizowanych reklam produktów własnych i klientów reklamowych w związku z odwiedzaniem niniejszego Serwisu internetowego partnerzy Wydawnictwa Podatkowego Gofin sp. z o.o. muszą mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych.

Potrzebna jest Nam Pani/Pana dobrowolna zgoda na zapisy w plikach cookies w celach realizacji powyższych celów.

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na zapisywanie informacji w plikach cookies przez kliknięcie przycisku „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody. Istnieje możliwość skorzystania z „ustawień zaawansowanych” plików cookies w celu określenia indywidualnych zgód na zapis wybranych plików cookies realizujących wybrane cele.